NA BISTER

Saint-Sixte (pomnik)

Tło historyczne

23 czerwca 1944 r. na łące poniżej kościoła w miejscowości Saint-Sixte w departamencie Lot-et-Garonne Niemcy rozstrzelali 14 Cyganów, którzy zatrzymali się tutaj w drodze na targ w Valence-d’Agen. Wśród ofiar było 6 dzieci, od 2 miesięcy do 14 lat.

Opis upamiętnienia

Miejsce pamięci wydzielone jest za pomocą kamiennego chodniczka i prowadzącej do niego utwardzonej kamieniami dróżki, oddzielonej od drogi dwoma słupkami i łańcuchem. Na kamiennym chodniku, tuż przy ogrodzeniu nowej części cmentarza, postawiono po lewej biały kamień z trzema tabliczkami ze stali nierdzewnej – z inskrypcjami w jęz. francuskim. Na środkowej wymienione są nazwiska ofiar zbrodni niemieckiej.

Po prawej stronie stoi pomnik figuralny – ojca i córki. Stal nierdzewna, z której wykonano postaci ma symbolizować trwałość pamięci. Postać męska ma 1,88 m wysokości. Jest to mężczyzna ubrany w strój podróżny z kamizelą i krótką pelerynką na ramionach. Spod kapelusza wystają sprężyny włosów do szyi. Zwracają uwagę jego oczy oraz wąsy. Obejmuje on lewą ręką dziewczynkę, córkę, sięgającą mu prawie do ramienia, ubraną w kurtkę z dwoma rzędami guzików, spod której wystaje spódniczka za kolana. Dziewczynka ma długie, falowane włosy. W wykonaniu postaci widać dbałość o szczegóły. Obie postaci są sygnowane przez artystę – mężczyzna na piersiach ma przynitowany okrągły medalion z napisem „2016 Carvalho”, dziewczyna ma sprzączkę od pasa z grawerowanym napisem „S. Carvalho 2016”.

Całości kompozycji dopełnia koło od wozu, zamontowane w rogu, za postaciami ludzkimi.

Jest to pierwszy francuski pomnik figuralny, poświęcony Zagładzie Romów.

Napisy

Fr.

1.

À la memoire des 14 Tsiganes / victimes de la barbarie nazie

Tłum.

Pamięci 14 Cyganów, ofiar barbarzyństwa nazistowskiego

2.

Voici la liste de ces personnes qui reposent dans le cimetière parossial de Saint-Sixte // [nazwiska…] // Ce massacre a été perpétré le 23 juin 1944 au matin, par la Division Das Reich, / faisant sur son passage œuvre de mort

Tłum.

Oto lista osób, które spoczęły na cmentarzu parafialnym w Saint-Sixte [następują nazwiska…]. Ta masakra została dokonana rankiem 23 czerwca 1944 r. przez dywizję Das Reich, która sprowadzała śmierć tam, gdzie się pojawiała.

3.

Ce Mémorial, érigé à l’initiative de l’Union Française des Associations Tsiganes (UFAT), / a reçu le soutien de : la Direction de la Mémoire, du Patrimoine et des Archives, la Fondation pour / la Mémoire de la Shoah, la Fondation pour la Mémoire de la Déportation, le Conseil Départemental de / Lot-et-Garonne, les Mairies de Saint-Sixte et Dunes, de Lucette Lousteau et Valérie Rabault, députées.

Tłum.

Ten pomnik został wzniesiony dzięki inicjatywie Unii Francuskiej Stowarzyszeń Cygańskich przy wsparciu: Departamentu Pamięci, Dziedzictwa i Archiwów, Fundacji Pamięci Shoah, Fundacji Pamięci o Deportacjach, Rady departamentu Lot-et-Garonne, merów Saint-Sixte i Dunes oraz deputowanych Lucette Lousteau i Valérie Rabault.

Nazwiska

Paul VAISE                          54 lata

Elise VAISE                         29 lat

Thérèse VAISE                  27 lat

Michel VAISE                     21 lat

Henriette VAISE               19 lat

Marie VAISE                      14 lat

Alfred VAISE                      10 lat

Rosalie LANDAUER         75 lat

François LANDAUER       30 lat

Pierre LANDAUER            2 lata

Henriette LANDAUER    2 miesiące

Adolphine VANDERSTEIN            46 lat

Anna VANDERSTEIN       9 lat

Antoinette VANDERSTEIN           3 lata

Data odsłonięcia

23.06.2016

Artysta

Serge Carvalho

Inicjator

Union Française des Associations Tsiganes (UFAT)

Adres

Droga przed kościołem, wzdłuż cmentarza, na wysokości nowej części cmentarza
Saint-Sixte, 47270 Saint-Martin-de-Beauville, Francja

Lokalizacja

44°07’40.1″N 0°46’48.0″E ;
44.127815, 0.779985

Materiały

http://www.micheldandelot1.com/premiere-en-france-un-memorial-pour-les-tziganes-tues-par-les-nazis-a–a126234990

https://culturebox.francetvinfo.fr/arts/sculpture/hommage-une-statue-pour-commemorer-le-massacre-de-tsiganes-par-les-nazis-275399

https://www.la-croix.com/France/Tsiganes-memoire-petits-2016-08-28-1200785000

Galeria

Dodaj komentarz