Standardy Ochrony Małoletnich w Muzeum Ziemi Tarnowskiej

Załącznik nr 1
do Zarządzenia wewnętrznego Dyrektora nr 2/2025 z dnia 24.01.2025 r.

Standardy Ochrony Małoletnich w Muzeum Ziemi Tarnowskiej

Działając na podstawie art. 7 Ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r. poz. 1606), Ustawy z 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczościom na tle seksualnym (Dz.U. z 2023, poz. 1304) oraz Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r. Dyrektor Muzeum Ziemi Tarnowskiej wprowadza do stosowania w Muzeum Ziemi Tarnowskiej (dalej: Muzeum) Standardy Ochrony Małoletnich w Muzeum Ziemi Tarnowskiej (dalej: SOM), których naczelnym celem jest zapewnienie bezpieczeństwa małoletnim, dbałość o ich dobro, uwzględnienie ich potrzeb i podejmowania działań w ich jak najlepszym interesie oraz uświadamianie pracowników i współpracowników Muzeum jak ważne jest podejmowanie działań mających na celu ochronę małoletnich przed krzywdzeniem.

SOM określają procedury interwencji, działania profilaktyczne, edukacyjne, zasady zapobiegania krzywdzeniu małoletnich, a w sytuacji gdy do krzywdzenia doszło – określają zasady zmniejszania rozmiaru jego skutków poprzez prawidłową i efektowną pomoc małoletniemu oraz wskazują odpowiedzialność osób zatrudnionych w Muzeum za bezpieczeństwo małoletnich.

§ 1. Objaśnienia terminów

Ilekroć w SOM jest mowa o:

  1. „małoletnim” – należy przez to rozumieć osobę, która nie ukończyła 18 roku życia;
  2. „krzywdzeniu małoletniego” – krzywdzeniem jest każde zamierzone i niezamierzone działanie lub zaniechanie działania jednostki, instytucji lub społeczeństwa jako całości i każdy rezultat takiego działania lub bezczynności, które naruszają równe prawa i swobody małoletnich i/lub zakłócają ich optymalny rozwój;
  3. „przestępstwie na szkodę małoletniego” – należy przez to rozumieć przestępstwo, które bezpośrednio naruszyło lub zagroziło dobru prawnemu małoletniego.

§ 2. Bezpieczna rekrutacja pracowników

  1. Przed nawiązaniem stosunku pracy Muzeum pozyskuje informacje, czy dane osoby ubiegającej się o zatrudnienie są zamieszczone w Rejestrze sprawców przestępstw na tle seksualnym.
  2. Przed dopuszczeniem do wykonywania działalności związanej z edukacją lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich, osób nie będących pracownikami Muzeum, Muzeum pozyskuje informacje, o których mowa w ust. 1 poprzez bezpośrednią weryfikację w Rejestrze sprawców przestępstw na tle seksualnym lub na podstawie podpisanego oświadczenia (wzór stanowi załącznik nr 4 do SOM), lub jeśli dana osoba reprezentuje podmiot, z którym Muzeum współpracuje lub wykonuje dla Muzeum usługę na podstawie zapisów w stosownej umowie.
  3. Osoba, o której mowa w ust. 1 przekłada aktualny, wydany w ciągu ostatniego roku wypis z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. z 2023 r. poz. 172 oraz z 2022 r. poz. 2600), lub za odpowiadające tym przestępstwom czyny zabronione określone w przepisach prawa obcego.
  4. Osoba, o której mowa w ust. 1, posiadająca obywatelstwo innego państwa niż Rzeczpospolita Polska, przedkłada Muzeum informację z rejestru karnego państwa, którego obywatelstwo posiada, uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktem z dziećmi lub jeżeli nie jest to możliwe składa oświadczenie, którego wzór stanowi załącznik nr 3.
  5. Osoba, o której mowa w ust. 1 jest zobowiązana do złożenia oświadczenia o państwie lub państwach, w których zamieszkiwała w przeciągu ostatnich 20 lat, innych niż Rzeczpospolita Polska (wzór oświadczenia stanowi załącznik nr 2) i jednocześnie przedłożenia Muzeum wypisu z rejestrów karnych tych państw uzyskiwanego do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi. W przypadku gdy prawo państwa, z którego ma być przedłożona wyżej wskazana informacja, nie przewiduje jej sporządzenia lub w danym państwie nie prowadzi się rejestru karnego, osoba o której mowa w ust. 1, składa oświadczenie o tym fakcie wraz z oświadczeniem, że nie była prawomocnie skazana w tym państwie za czyny zabronione odpowiadające przestępstwom określonym w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz nie wydano wobec niej innego orzeczenia, w którym stwierdzono, iż dopuściła się czynów zabronionych, oraz że nie ma obowiązku wynikającego z orzeczenia sądu, innego uprawnionego organu lub ustawy, stosowania się do zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności, związanych z edukacją lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich lub opieką nad nimi (wzór oświadczenia stanowi załącznik nr 3).
  6. Oświadczenia, o których mowa w ustępie 5 składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest zobowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadoma/świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia”.
  7. Wszystkie oświadczenia zostają załączone do akt osobowych pracownika albo dokumentacji dotyczącej osoby dopuszczonej do działalności związanej z edukacją lub realizacją innych zainteresowań przez małoletnich i tam przechowywane.

§ 3. Zasady bezpiecznej relacji pracowników Muzeum z małoletnimi

  1. Podstawową zasadą wszystkich czynności podejmowanych przez pracowników Muzeum w kontaktach z małoletnimi jest działanie dla dobra małoletniego i w jego interesie. Personel traktuje małoletniego z szacunkiem oraz uwzględnia jego godność i potrzeby.
  2. Zasady bezpiecznych relacji personelu z małoletnimi obowiązują wszystkich pracowników Muzeum, a także osoby dopuszczone do działalności związanej z edukacją i realizacją innych zainteresowań małoletnich w Muzeum, w tym osoby zatrudnione na podstawie umów cywilno-prawnych, pracowników firm zewnętrznych współpracujących z Muzeum, wolontariuszy, stażystów, itp.
  3. Znajomość i zaakceptowanie zasad pracownicy, a także osoby dopuszczone do działalności związanej z edukacją i realizacją innych zainteresowań małoletnich w Muzeum, potwierdzają poprzez podpisanie oświadczenia, którego wzór stanowi załącznik nr 1 do SOM.
  4. Oświadczenie, o którym mowa w ust. 3 podpisane przez:
    1. pracownika – przechowywane są w jego aktach osobowych;
    2. osoby dopuszczone do działalności związanej z edukacją i realizacją innych zainteresowań małoletnich w Muzeum w tym osoby zatrudnione na podstawie umów cywilno-prawnych, wolontariuszy, stażystów, praktykantów – przechowywane są wraz z pozostałą dokumentacją dotyczącą sprawy.
    3. Pracownik Muzeum zobowiązany jest do przestrzegania Praw Dziecka i Praw Człowieka.
    4. Niedopuszczalne jest stosowanie przemocy wobec małoletniego w jakiejkolwiek formie.
    5. Pracownik Muzeum zobowiązany jest do równego traktowania wszystkich małoletnich, niezależnie od ich płci, orientacji seksualnej, wyznania, pochodzenia etnicznego czy niepełnosprawności.
    6. Pracownik Muzeum jest uwrażliwiony na przemoc rówieśniczą.
    7. Pracownik Muzeum zobowiązany jest do utrzymywania profesjonalnej relacji z małoletnimi. Nie lekceważy, nie zawstydza, nie upokarza i nie obraża małoletniego.
    8. Małoletni ma prawo do prywatności, odstąpienie od zasad poufności każdorazowo musi być uzasadnione, a małoletni o takim fakcie powinien zostać poinformowany.
    9. Zabronione jest ujawnianie informacji wrażliwych dotyczących małoletniego wobec osób nieuprawnionych.
    10. Odpowiedzialność za małoletnich podczas korzystania z oferty Muzeum ponoszą ich rodzice/opiekunowie.
    11. W przypadku grup zorganizowanych istnieje konieczność obecności opiekuna grupy podczas przebywania małoletnich na terenie Muzeum.
    12. Pracownik Muzeum nie pozostaje sam z małoletnim podczas wykonywania swoich obowiązków służbowych.
    13. Pracownik Muzeum nie ma kontaktu z małoletnimi w zakresie czynności higienicznych.
    14. W przypadku lekcji muzealnej wymagającej bezpośredniego kontaktu fizycznego (np. przebieranie w repliki strojów), pracownicy unikają innego kontaktu fizycznego niż niezbędny.
    15. W przypadku stwierdzenia krzywdzenia, pracownik Muzeum zobowiązany jest postępować zgodnie z § 10, ust. 1.
    16. Aby zapewnić odpowiedni poziom ochrony małoletni oraz ich opiekunowie są zobowiązani do przestrzegania zasad obowiązujących w Muzeum.

§ 4. Zachowania niedozwolone wobec małoletnich

Za zachowania niedozwolone wobec małoletnich uznaje się:

  1. stosowanie agresji i przemocy fizycznej oraz psychicznej;
  2. naruszenie nietykalności osobistej małoletnich;
  3. łamanie Praw Dziecka i Praw Człowieka;
  4. dyskryminację ze względu na stan zdrowia, pochodzenie czy orientację;
  5. stosowanie wypowiedzi naruszających godność osobistą;
  6. wykorzystywanie przewagi fizycznej i stosowanie gróźb;
  7. obrażanie, upokarzanie, lekceważenie małoletniego;
  8. używanie wulgaryzmów, treści o zabarwieniu seksualnym;
  9. fotografowanie, filmowanie dla potrzeb prywatnych bez zgody opiekunów.

§ 5. Wymogi dotyczące bezpiecznych relacji między małoletnimi

  1. W celu lepszej ochrony małoletni mają obowiązek przestrzegania zasad i norm obowiązujących w Muzeum. Zabronione jest:
    1. nieuzasadnione opuszczanie miejsca zajęć;
    2. niewłaściwe zachowanie (np. dotykanie eksponatów, bieganie);
    3. rozprowadzanie i stosowanie środków odurzających i alkoholu;
    4. niestosowne zachowanie się w odniesieniu do rówieśników;
    5. celowe niszczenie i nieszanowanie własności;
    6. niereagowanie na niewłaściwe zachowania innych;
    7. fotografowanie i upublicznianie zdarzeń bez zgody innych.
  2. Małoletni szanują prawo innych do ich odmienności.
  3. Małoletni są zobowiązani do respektowania praw i wolności osobistych swoich kolegów i koleżanek.
  4. Małoletni są zobowiązani do zachowania kultury osobistej.
  5. W przypadku rażącego łamania zasad, pracownik Muzeum informuje rodzica/opiekuna o konieczności interwencji.

§ 6. Wymogi uwzględniające sytuację małoletnich niepełnosprawnych oraz ze specjalnymi potrzebami

  1. Małoletni z niepełnosprawnościami intelektualnymi pozostają pod stałym nadzorem rodzica/opiekuna.
  2. Pracownik w kontakcie z małoletnimi z niepełnosprawnościami zachowuje cierpliwość i szacunek.
  3. Pracownik uważnie wysłuchuje małoletniego i udziela odpowiedzi stosownej do sytuacji.
  4. Odpowiedzialność za małoletnich z niepełnosprawnościami ponoszą rodzice/opiekunowie.
  5. Pracownik nie używa przewagi intelektualnej, nie zawstydza i nie podnosi głosu.
  6. Pracownik reaguje na agresywne zachowania rówieśników wobec małoletnich z niepełnosprawnościami.
  7. Pracownik zobowiązany jest docenić i szanować wkład małoletnich w działania.

§ 7. Zasady korzystania z urządzeń elektronicznych i Internetu

  1. Dostęp do treści edukacyjnych przez Internet odbywa się wyłącznie pod nadzorem pracownika lub opiekuna.
  2. Korzystanie z multimediów służy wyłącznie celom informacyjnym i edukacyjnym.

§ 8. Zasady ochrony wizerunku i danych osobowych dzieci

  1. Muzeum zapewnia najwyższe standardy ochrony danych osobowych małoletnich.
  2. Pracownicy kierują się odpowiedzialnością przy utrwalaniu i publikowaniu wizerunków.
  3. Dokumentowanie sukcesów służy celom statutowym i ma na uwadze bezpieczeństwo.
  4. Wykorzystujemy zdjęcia pokazujące szeroki przekrój grup małoletnich.
  5. Muzeum uzyskuje pisemne zgody rodziców na publikację wizerunku.
  6. Małoletni powyżej 13. roku życia mają prawo współdecydować o użyciu ich wizerunku w sprawach niższej wagi.
  7. Respektujemy brak zgody na utrwalanie wizerunku.
  8. Wizerunek jako szczegół całości (impreza publiczna) nie wymaga zgody.
  9. Przechowywanie materiałów:
    1. Nośniki są zabezpieczone (klucz, hasło) i archiwizowane zgodnie z prawem.
    2. Nie używamy nośników nieszyfrowanych ani prywatnych telefonów.
    3. Używamy wyłącznie sprzętu należącego do Muzeum.

§ 9. Koordynator do spraw Standardów Ochrony Małoletnich

  1. Osobą odpowiedzialną jest Koordynator wyznaczony przez Dyrektora Muzeum.
  2. Do obowiązków Koordynatora należy:
    1. monitorowanie realizacji SOM;
    2. podejmowanie interwencji;
    3. prowadzenie rejestru zgłoszeń;
    4. szacowanie ryzyka i szkolenia pracowników;
    5. aktualizacja SOM co dwa lata;
    6. przygotowanie wersji skróconej dla małoletnich.

§ 10. Zasady i procedura podejmowania interwencji

  1. W przypadku podejrzenia krzywdzenia, pracownik natychmiast informuje Koordynatora.
  2. Koordynator ocenia stopień zagrożenia:
    1. Przy zagrożeniu życia/zdrowia – zawiadamia pogotowie lub policję.
    2. W pozostałych przypadkach – zawiadamia pracownika socjalnego.
    3. Każdorazowo sporządza kartę interwencji.
  3. Dokumentację przechowuje Koordynator.